close
تبلیغات در اینترنت
شهرستان ماهنشان
loading...

وبلاگ میلاد

همه چیز درباره آب ها و رودخانه های شهرستان ماهنشان شهرستان ماه نشان از لحاظ آب های زیرزمینی در قالب آب های زیرزمینی وهمچنین آب های سطحی در قالب رودخانه ها تقریبا غنی است واین امر را مدیون بارشهای مناسب هوا در این منطقه است.رودخانه قزل اوزن را می توان مهمترین و پر آب ترین رودخانه…

شهرستان ماهنشان

همه چیز درباره آب ها و رودخانه های شهرستان ماهنشان

شهرستان ماه نشان از لحاظ آب های زیرزمینی در قالب آب های زیرزمینی وهمچنین آب های سطحی در قالب رودخانه ها تقریبا غنی است واین امر را مدیون بارشهای مناسب هوا در این منطقه است.رودخانه قزل اوزن را می توان مهمترین و پر آب ترین رودخانه های این شهرستان حساب کردکه در تامین آب این شهرستان نقش بسیار مهمی دارد این رودخانه زیبا که از کوه های دهستان مارال کردستان سرچشمه می گیرد پس از  طی مسیری طولانی به طول765 کیلومتر با ماه نشان خدا حافظی می کند ودر پایان مسیر خود سفید رود نام گرفته وبه دریای خزر می ریزد توضیح مفصل مسیر این رودخانه و مشخصات فنی ان در جغرافیای طبیعی شهرستان زنجان آورده شده است.

رودخانه قلعه چای به درازای 60کیلومتر انگوران چای به درازای 50کیلومتر حلب به درازای 40کیلومتر تخته یورد به درازای 30کیلومتر کاکا به درازای 30کیلومتر لجام گیر به درازای 28کیلومتر الله لوچای به درازای 20کیلومتر شوراب به درازای 18کیلومتر التماس دره سی به درازای 15 کیلومتر دربند به درازای12کیلومتر علی جولاچای بهدرازای 12کیلومتر وگورگورچای به درازاییلومتر سایررودخانه های جاری در این منطقه هستند که برخی از آنها از کوه های مجاور و برخی دیگر از سایر نقاط سرچشمه گرفته واز این منطقه ابور می کنند مشخصات فنی و مسیر ابور این رودخانه ها به شرح زیر است.
قلعه چای یک رودخانه دایمی به درازای 60کیلومتر و شیب متوسط4/2درصداست که در دهستان های انگوران از بخش انگوران واوریاد از بخش مرکزی در شهرستان ماه نشان و دهستان چای پاره در بخش زنجان رود در شهرستان زنجان جریان دارد این رودخانه طی ریزابه های بسیار از چشمه زارهای دامنه شمال خاوری کوه های پروفان شوانت قرخ بلاغ وصندوق سندران در36کیلومتری باخترماه نشان سرچشمه گرفته و رو به سوی شمال سرازیر می شود ارتفاع سرچشمه این رودخانه 2600متر ومسیر کلی آن شمال خاوری است قلعه چای در مسیر خود روستاهای علم کندی احمد اباد وقلعه ارزه خوران را سیراب کرده ودر روستای اخیر با رودخانه التماس درسی درهم آمیخته واز روستاهای کلیسا خیرآباد ارزه خوران اورجک قره اغاج بالا قره آغاج پایین ساری کند بالا وساری کند پایین عبور می کند در روستای انجمن تغییر مسیر داده و پس از عبور از روستای مشمپا از شمال این روستا با ارتفاع ریزشگاه 1160متر به قزل اوزن می ریزد.

انگوران چای یک رودخانه دایمی به درازای 50کیلومتر وشیب متوست 9/3درصد است که در شهرستان ماه نشان در بخش انگوران جریان دارد این رودخانه از دامنه خاوری کوه های صندوق سندران قرخ بلاغ وبلقیس در34 کیلومتری باختر شهرستان ماه نشان در دهستان انگوران سرچشمه گرفته وارتفاع سرچسمه آن3200متر است انگوران چای از روستاهای خور جهان یاستر قلعهو قره ناز عبور کرده و به سوی جنوب خاوری سرازیر می شود و پس از ابور از کوه های قزلر گنبدی وقراول خانه با شیب نسبتا تندی از روستاهای قرا ذاکر سیاه خانه قنلاق جوق بالا وپایین حسن آباد وچای کندی نیز عبور می کند انگوران چای در ادامه مسیر با چند ریزابه کوچک در هم آمیختهو دره نسبتا تنگمیان کوههای قره یال (در شمال)و چای داغ(در جنوب)را به سوی شمال خاوری می پیماید و پس از سیراب کردن روستای قشلاقی ودرهم آمیختن باریزابه موجود در مسیروتامین آب روستای بلند پرچین در 2 کیلومتری شمال روستای لیلان به رودخانه قزل اوزن می ریزدارتفاع ریزشگاه این رودخانه 1250متر است.

حلب یک رودخانه دایمی به درازای 40 کیلومتر و شیب متوسط 5/3درصد است که ازدامنه جنوبی کوه گورگور در36کیلومتری جنوب باختری ماه نشان طی ریزابه های چندی سرچشمه می گیرد وارتفاع سرچشمه آن 2900متر است رودخانه حلب با مسیر کلی شمالی خاوری دره شمالی کوه های باباگیلدر و قزل گونی راروبه سوی خاور طی می کند این رودخانه در روستای حلب از دره خارج شده وبا کمی تغییر مسیر متوجه شمال خاوری می شود و پس از سیراب کردن روستاهای پایین و مذرعه وارد دره میانی کوه سولان (درشمال)وگرده تاج (در جنوب)می شود در روستای مراش با رودخانه های کاکا والله لوچای مخلوط می شود ودامنه شمالی کوه گرده تاج را به سوی خاور دور می زند و با یک قوس چپ گرد روستاهای دندی زمان وخانیک را مشروب می کند ودر روستای انگوران به رودخانه انگوران چای می ریزد ارتفاع ریزشگاه این رودخانه 1490متر است.

تخته یورد با درازای 30کیلومتروشیب متوسط5درصد از دامنه شمالی کوه چال در 29کیلومتری شهرستان ماه نشان سرچشمه می گیرد و ارتفاع سرچشمه آن 2900متر است این رودخانه در دهستان اوریاد از بخش مرکزی شهرستان ماه نشان جریان یافته رو به سوی شمال خاوری سرازیر می شود و بر سر راه خود روستاهای تخته یورد سجین و سجینو پری چای را مشروب می کند در روستای پری چای تغییر می دهد وبانام پری چای و پی از عبوراز خاور روستای میانچ در2کیلومتری خاور روستای اورجک رود به قلعه چای می ریزد ارتفاع ریزشگاه این رودخانه 1400متر است.

پری چای شاخه ای از روستای تخته یورد است که در دهستان اوریاد از بخش مرکزی شهرستان ماه نشان جریان دارد.

کاکا یک رودخانه دایمی به درازای 30کیلومتر وشیب متوسط7/3درصد است که در دهستان انگوران از بخش انگوران در سهرستان ماه نشان جریان دارد.این رودخانه از چشمه سراهای دامنه جنوبی کوه های لعل کان و آرگون و دیم کان در 30کیلومتریجنوب باختری ماه نشان شرچشمه گرفته وارتفاع سرچشمه آن2700متر است این رودخانه پس از سیراب کردن روستای امیر اباد به سوی جنوب خاوری و سپس به سوی خاور متوجه می شود و در راه با گورگورچای و چند ریزابه دیگر مخلوط شده وضمن سیراب کردن روستای کاکا به دره شمالی کوه بلبلک وارد می شود پس از عبور از روستای گتابلو وینگجه در روستای مراش به رودخانه حلب میریزد ارتفاع ریزشگاه این رودخانه 160متر است.

لجام گیر یک رود فصلی به درازای 28کیلومتر وشیب متوسط7/4درصد است که در دهستان های انگوران و قزل گچیلو از بخش مرکزی شهرستان ماه نشان جریان دارد این رودخانه از دامنه شمالی کوه دمیرلو در 47 کیلومتری باختر زنجان شرچشمه گرفته و رو به سوی جنوب سرازیر میشود ارتفاع سرچشمه این رودخانه 2600متر است وپس از عبور از روستاهای کهریز و امیر آباد در 3کیلومتری باختر روستای امیر آباد به قزل اوزن می ریزد موقعیت مناسب رودخانه مذبور به ویژه در دهانه ورودی در قره داغ که در 3کیلومتری شمال باختری روستای شیخ جابر قرار دارد از نظر ساختمان سد شایان توجه است.این رودخانه به قزل اوزن می ریزد و ارتفاع ریزشگاه آن1295متر است.

الله لوچای یک رودخانه کوچک فصلی به درازای 20کیلومتر وشیب متوسط5/5درصداست که در دهستان انگوران در بخش انگوران جریان دارد این رودخانه از چشمه سارهای دامنه خاوری کوه هایلعل کان آرگون و آنگرتاران در27کیلومتری جنوب باختری ماه نشان از بخش انگوران سرچشمه می گیرد و رو به سوی جنوب باختری سرازسر می شود.ارتفاع سرچشمه این رودخانه2700متر است.الله لوچای پس از سیراب کردن روستای قلعه جوق ساغرچی گنج آباد وکشخان در روستای مراش به رودخانه حلب میریزد وارتفاع ریزش گاه آن 1600متر است.

شوراب یک رود فصلی به درازای 18 کیلومترو شیب متوسط 6/5 درصد است که در شهرستان ماه نشان بخش انگوران ودر دهستان انگوران جریان دارد این رود خانه از دامنه جنوبی کوه دمیرلو در47کیلومتری باختری زنجان سرچشمه می گیرد وارتفاع سرچشمه آن 2300متر است.این رودخانهپس از عبور از روستای مقانلو به سوی جنوب باختری سرازیر شده و وارد دره خاوری قزل تپه می شود در این دره روستای اینچه را سیراب کرده و در 5/2کیلومتری شمال باختری امیراباد به قزل اوزن میریزد ارتفاع ریزشگاه این رودخانه 1295متر است.

التماس دره سی یک رود فصلی به درازای 15 کیلومتر و شیب متوسط 7درصد است که در دهستان اوریاد در بخش مرکزی شهرستان ماه نشان جریان دارد.این رودخانه ازدامنه خاوری کوه قره گونی در 41 کیلومتری شمال باختری شهر ماه نشان طی دو ریزابه که در شمال باختری روستای قزلو به هم می پیوندند سرچشمه گرفته ورو به سوی خاور جریان می یابد ارتفاع سرچشمه این رودخانه 2600متر است ودر 2/1 کیلومتری شمال خاوری روستای قلعه ارزه خوران به رودخانه قلعه چای میریزد ارتفاع ریزشگاه التماس دره 1540 متر است.

دربند یک رودخانه فصلی به درازای 12کیلومتر است که از دامنه جنوبی کوه باش آقاخ داغی در 16 کیلومتری شمال باختری ماه نشان سرچشمه میگیرد این رودخانه با ارتفاع سرچشمه 2100متر در دهستان انگوران شهرستان ماه نشان جریان دارد این رودخانه پس از مخلوط شدن با دو ریزابه که از دامنه خاوری کوه سفید و قاریاقدی سرچشمه گرفته اند روستاهای سهند بالا و پایین را مشروب ساخته و وارد دره باریکی می شود.پس از طی حدود 7 کیلومتر در شمال روستای ساری آغل با ارتفاع ریزشگاه 1250 متر به قزل اوزن می ریزد.

علی جولا یک رود فصلی به درازای 12 کیلومتر شیب متوسط 2/6 درصد که در دهستان اوریاد از بخش مرکزی شهرستان اوریاد ماه نشان جریان دارد این رودخانه از چشمه سارهای دامنه خاوری کوه شوند در 44کیلومتری باختر ماه نشان سرچشمه می گیرد و رو به سوی شمال سرازیر می شود ارتفاع سرچشمه این رودخانه که در مسیر عبوری خود روستاهای آلاکین وآغدوغموش را سیراب می کند 2050متر است این رودخانه در یک کیلومتری باختر روستایی به همین نام با ریزابه دیگری مخلوط می شود از آنجا تغییر مسیر داده و به سوی خاور جریان می یابد.پس از عبور ازروستای علی جولا در 5کیلومتری خاور روستای مذبور به قلعه چای می ریزد ارتفاع ریزشگاه این رودخانه 1300متر است.

گورگور چای یک رود فصلی به درازاییلومتر و شیب متوسط 18درصد است که در دهستان انگوران از شهرستان ماه نشان جریان دارد.این رودخانه از دامنه شمالی کوه گورگور در 35کیلومتری جنوب باختری ماه نشان سرچشمه گرفته وبا شیب تندی رو به سوی شمال سرازیر می شود در 3کیلومتری شمال باختری روستای کاکا با ارتفاع ریزشگاه 1280متر به رودخانه کاکا می ریزد.
 

شهرستان ماه‌نشان، یکی از شهرستانهای استان زنجان است. شهر ماهنشان مرکز این شهرستان است. این شهر در فاصله ۱۱۳ کیلو متری غرب زنجان قرار گرفته است. مرتفع‌ترین قسمت این شهرستان کوه بلقیس با ارتفاع ۳۳۰۰ متر می‌باشد. کشاورزی شغل رایج مردمان این شهرستان است. وجود زمینهای مرغوب و آب کافی بویژه جریان داشتن رودخانه قزل اوزن در این شهرستان موجب رونق کشاورزی شده است. میزان مراتع این شهرستان ۴۱۸۰۰۰ هکتار است. تعداد دام مازاد بر نیاز این مراتع ۴۳۶۵ واحد دامی می‌باشد که همگی طی طرح تعادل دام و مرتع از مراتع اخراج شده اند.

  تاریخچه

در مورد نام منطقه ماه نشان، روایات متعددی وجود دارد. برخی از این روایات گویای این مطلب است که به علت قدمت زیاد و پیدا شدن آثاری از زندگی قوم ماد در این منطقه، نام “ماد نشان” به این ناحیه داده شد که به مرور زمان این نام به ماه نشان تبدیل شده است. روایات دیگر نیز حاکی از این است که منطقه ماه نشان به علت داشتن انگور و می زیاد ابتدا به نام “می ‌نوشان” معروف بود و به مرور زمان به ماه‌ نشان تبدیل شده است. وجود آثار باستانی و قدیمی چون ستی که به دوره ساسانیان تعلق دارد، گواه خوبی بر قدمت سکونت در این ناحیه است.

این محل از محل استقرار قوم ماد بود که مرکز آن‌ها در منطقه جایی بوده که اکنون روستای مادآباد (در ۱۵ کیلومتری ماه‌نشان) قرار دارد. مادها از طریق مصب و کناره‌های رودخانه قزل اوزن وارد فلات ایران شدند و در روستاهائی همچون مادآباد در ۱۵ کیلومتری مستقر شدند.زبان اهالی ترکی آذربایجانی است.

 جمعیت ماهنشان

جمعیت این شهرستان بر طبق سرشماری سال ۱۳۸۵، برابر با ۴۲٫۶۵۷ نفر بوده است.

تقسیمات کشوری

این شهرستان دارای ۲۱۷ روستا و ۶ دهستان می باشد.

بخش مرکزی شهرستان ماه‌نشان

دهستان اوریاد
دهستان قزل گچیلو
دهستان ماه نشان.

 

اماکن دیدنی

مهمترین‌ها: قلعه بهستان متعلق به دوره هخامنشیان، حسینیه روستای قلعه ارزه‌خوران اواخر قاجاریه، مقبره مولانا همتی انگورانی (سدهٔ دهم هجری) قلعه کلیسا در روستای کلیسا، گنجعلی بیگ قلعسی در روستای گنج آباد، قلعه یاستی قلعه در روستای یاستی قلعه، منجیق لیق در روستای یاستی قلعه دوره ساسانی، گیلار تپه قرن ۶ هجری قمری در روستای قلعه جوق سیاه منصور، اورتاتپه ۶۰۲ هجری قمری در روستای یاستی قلعه، تپه تکلی کانی ۱۰۹ هجری قمری روستای پری، قبرستان گورتپه در روستای ینگیجه، طبیعی خندقلو، یخچال طبیعی قوشقار، قلعه جوق سیاه منصور.

منطقه انگوران:

این منطقه در بخش انگوران در جنوب غربى در نزدیکى شهر ماه نشان قرار دارد و مساحت آن حدود ۹۶ هزار هکتار است .

این منطقه در ناحیه کوهستانى زاگرس قرار گرفته و بیشتر سیمایى صخره اى و تپه ماهورى دارد. پوشش گیاهى آن از گیاهان مرتعى است و زیستگاه‌هاى درختى و جنگلى دیده نمى شود و زیستگاه بسیار خوبى براى قوچ و میش و کل و بز است. گونه‌هاى مهم جانورى آن قوچ و میش ارمنى، کل و بز و خرس و آهو و انواع پرندگان شکارى مى باشد .

این منطقه بدلیل وجود چشمه‌هاى آب گرم، رودخانه قزل اوزن و کوه‌هاى مرتفع و آثار فرهنگى و تاریخى دیدنى و جذاب است. ضمنا این منطقه آخرین حد انتشار قوچ و میش ارمنى مى باشد .

قلعه بهستان
c35gct3hal2   تاریخچه و معرفی شهر ماهنشان
قلعه بهستان یا کهن دژ در شهرستان ماه‌نشان در زنجان واقع می‌باشد. قدمت این دژ به دوره هخامنشیان بر می‌گردد. این دژ به شماره ۱۴۵۸ به نام قلعه بهستان در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌است ولی در آستانه تخریب است.
فضای کلی قلعه به سه دسته شامل اتاق‌ها، دالان‌ها و راه‌پله‌ها تقسیم می‌گردیده‌است که گاه دارای سقفی تیزه‌دار و دارای محل‌هایی به شکل مثلث یا مدور روی دیوارها برای قرار گرفتن پیه‌سوز بوده‌است. این دژ دارای راه‌پله‌های زیگ‌زاگی در ضلع‌های غربی و شرقی است که روزگاری از پایینی‌ترین قسمت ضلع شمالی آن شروع می‌شده و حالا جز ویرانه‌ای تحمیل شده بر هسته اصلی قلعه به چیز دیگری شبیه نیست و به دلیل فرسایش طبقات زیرین آن، تردد در این مسیر خطرناک و تقریباً ناممکن است.
راه‌پله‌های ضلع شمال غربی قلعه به عنوان یکی از دست نخورده و سالم دژ بهستان است که بالای این پله‌ها، اتاقی به شکل طاق محراب‌های مسجد دوران اسلامی تزئین شده متعلق به دوره اسلامی وجود دارد و راه‌پله‌های زیاد با عرض یک متر نیز اقتباس از این سبک معماری است. هم اکنون به دلیل تخریب زیاد تنها با عملیات کوهنوردی می‌توان بر بالای قلعه با تخته سنگهای عظیم مسطح آن رسید. قسمت بالای قلعه با گچ اندوده شده و داخل آن حوضی با ابعاد ۷ در ۳ متر و از جنس سنگ و ساروج قرار دارد که با استفاده از لوله‌های آب گلی نیم‌متری به اسم گنگ آب آن تأمین می‌شده‌است.
برخی، پیشینه این دژ را به زمان ماد نسبت می‌دهند. مادها از طریق مصب و کناره‌های رودخانه قزل اوزن وارد فلات ایران شدند و در روستاهایی همچون مادآباد در ۱۵ کیلومتری شهر ماه‌نشان مستقر شدند و وجود قلعه‌های دفاعی همچون قلعه بهستان در ۱۲ کیلومتری ماه‌نشان معماری زیبا و هنرمندانه‌ای را به نمایش گذاشته‌است. اما بر اساس پژوهش‌های باستان شناسی تاکنون، پیشینه این دژ به دوره هخامنشیان به اثبات رسیده. این دژ در دوره پس از اسلام و تا قرن پنجم نیز این دژ پابرجا بوده و کاربرد داشته‌است.

 موقعیت جغرافیایی ماه نشان

شهرستان ماه نشان از شمال به شهرستان زنجان، از شمال باختری به شهرستان چاراویماق (استان آذربایجان شرقی)، از باختر به شهرستان تکاب (استان آذربایجان غربی)، از خاور به شهرستان زنجان، از جنوب خاوری به شهرستان ایجرود و از جنوب به شهرستان بیجار (استان کردستان) محدود می شود. این شهرستان در ۴۷ درجه و ۱۰ دقیقه تا ۴۷ درجه و ۵۹ دقیقه درازای خاوری و ۳۶ درجه و ۲۱ دقیقه تا ۳۶ درجه و ۵۹ دقیقه پهنای شمالی واقع شده است. مرکز این شهرستان نیز در۴۷ درجه و ۴۰ دقیقه درازای خاوری و۳۶ درجه و ۴۵ دقیقه و ارتفاع ۱۳۰۰ متری از سطح دریا واقع شده است. شهرستان ماه نشان در سال ۱۳۷۹ و با اجرای قانون جدید تقسیمات کشوری در استان زنجان تشکیل شده است. قبل از این تاریخ محدوده ماه نشان با عنوان بخش ماه نشان تابع شهرستان زنجان بوده است. این شهرستان در بخش باختری استان زنجان قرار گرفته و با استان‌های آذربایجان باختری، کردستان و آذربایجان خاوری هم جوار است. براساس سرشماری سراسری سال ۱۳۷۵ جمعیت این شهرستان (که جزو شهرستان زنجان محسوب می شد) ۶۷،۳۷۸ نفر برآورد شده است. مراکز جمعیتی این شهرستان را شهرهای ماه نشان و دندی تشکیل می دهند. میزان تقریبی شهرنشینی در این شهرستان معادل ۱/۸ درصد برآورد شده است.


ميلادصيادي بازدید : 457 25 / 02 / 1391 زمان : 8:55بعد از ظهر نظرات ()
ارسال نظر برای این مطلب

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی
تبلیغات
Rozblog.com رز بلاگ - متفاوت ترين سرويس سایت ساز
درباره ما
Profile Pic
سلام اميدوارم ازسايت من لذت ببريد این ایمیله منه اگه از مطلبی خواستید بنویسم به این ایمیل پیام ارسال کنید milad13759@Yahoo.com وmilad13759@gmail.com اگر خواستید مطلبی ارسال کنید به این سایت عضو شوید در ضمن در مورد شعر هایی هم که گفتم نظر بدید
اطلاعات کاربری
نام کاربری :
رمز عبور :
  • فراموشی رمز عبور؟
  • نظرسنجی
    به سایت میلاد چه نمره ای می دهید؟




    پیوندهای روزانه
  • آیشیک (46)
  • آرشیو لینک ها
  • آمار سایت
  • کل مطالب : 42
  • کل نظرات : 96
  • افراد آنلاین : 1
  • تعداد اعضا : 15
  • آی پی امروز : 11
  • آی پی دیروز : 21
  • بازدید امروز : 22
  • باردید دیروز : 31
  • گوگل امروز : 0
  • گوگل دیروز : 9
  • بازدید هفته : 169
  • بازدید ماه : 493
  • بازدید سال : 17,245
  • بازدید کلی : 106,342
  • کدهای اختصاصی